Niet het vuur maar de rook doodt. In 80 % van de dodelijke branden overlijdt het slachtoffer aan CO-vergiftiging of zuurstoftekort, vaak zonder ooit de vlammen te zien.
Wat zit er in brandrook?
- Koolstofmonoxide (CO) — kleurloos, geurloos, bindt aan hemoglobine
- Waterstofcyanide (HCN) — vrijgekomen bij verbranding van kunststoffen en wol
- Fosgeen — bij verbranding van PVC en gechloreerde materialen
- Zoutzuur (HCl) — eveneens uit PVC en isolatiematerialen
- Roet — fijne deeltjes die de longen verstoppen
Waarom zo dodelijk?
CO bindt 200 keer sterker aan hemoglobine dan zuurstof. Eén ademteug van 1000 ppm veroorzaakt binnen 10 minuten bewusteloosheid. HCN werkt sneller: bij 300 ppm treedt binnen enkele minuten overlijden op.
Waarom brandwachten ademlucht dragen
Bij nabewaking na een las- of snijklus komt er restrook vrij uit smeulende materialen. Zonder ademlucht loopt de brandwacht een niet-onderschatbaar risico. Op petrochemische sites is een SCBA of luchtlijn daarom vaak verplicht bij nabewaking.
Ventileer de zone tijdens én na hete werken. Gebruik afzuiging aan de bron bij lassen. Meet CO- en O₂-waarden voortdurend met een multi-gasmeter.